تبلیغات
گردشگری - میبد

 

یکشنبه 19 آبان 1387

میبد

   نوشته شده توسط: فرشید قایمیون    نوع مطلب :یزد ،مناطق دیدنی ،

میبد:

میبد شهری است در مرکز ایران با پیشینه ای چندین هزار ساله. این شهر دومین مرکز شهری و تجاری استان یزد محسوب میشود و به واسطه بافت تاریخی ارزشمند خود تمام شهر در فهرست آثار تاریخی ایران به ثبت رسیده است. این شهر مرکز زیلوبافی و سفال دست‌ساز ایرانی و پایگاه عمده تولید کاشی میباشد. شهرستان میبد شامل یك بخش مركزی و دو دهستان بفروئیه و شهیدیه است.



درباره میبد:

جغرافیا و اقلیم:

مخوف‌ترین كویرهای جهان در داخل لگن بزرگ و بسته فلات ایران واقع شده‌اند، كه دشت رسوبی و پر دامنه یزد، یكی از حوضه‌های شاخص جغرافیایی آن است. گستره این دشت از دامنه‌های شیركوه در جنوب آغاز می‌شود و با شیب ملایمی تا كویر سیاه‌كوه در شمال، در مسافتی بیش از یكصد كیلومتر ادامه می‌یابد. شهر میبد در بخش میانی این دشت واقع است. به طور كلی رشته كوههایی كه دور تا دور فلات مركزی را در برگرفته است سبب شده كه دامنه‌های خارجی فلات، از رطوبت بیشتری برخوردار بوده و دامنه‌های داخلی آن خشك باشد. بنابراین كمبود نزولات جوی و آفتاب داغ آسمان صاف ایران، زندگی تب‌آلودی را در حاشیه كویر به وجود آورده است.

میبد در 10 درجه و 2 دقیقه و 54 ثانیه طول جغرافیایی و 4 درجه و 14 دقیقه و 32 ثانیه عرض جغرافیایی واقع بوده و ارتفاع متوسط آن از سطح دریا 1234 متر می‌باشد. شهر میبد در شمال غرب شهر یزد، کنار جاده تهران - بندرعباس و راه‌‌آهن تهران - کرمان و در حاشیه كویر مركزی ایران قرار دارد. اراضی خاوری آن دشت و هموار است و از سوی غرب به كوهپایه و ارتفاعات جنوبی عقدا منتهی می‌گردد. شهرهای یزد، صدوق و اردكان به ترتیب همسایگان جنوب شرق، جنوب و شمال این شهرستان هستند.

مساحت كل شهر میبد بر اساس طرح هادی، 5/19 كیلومتر مربع (1952هكتار) می‌باشد كه از این اراضی بخش‌های كشاورزی و باغات 282 هكتار، اراضی مسكونی 262 هكتار، موات و بایر 452 هكتار است.

بررسی میبد و نحوه استقرار آن نشان می‌دهد كه توپوگرافی، آبهای تحت‌الارضی و استخراج آب (قنات) در شكل‌گیری شهر نقش مهمی داشته است. میبد در كنار مسیل رودخانه‌های قدیمی و در جوار راه قدیمی ری كرمان به صورت مجتمع‌های زیستی اولیه شكل گرفته است. این شهر بر روی شیب طبیعی كه از جنوب به شمال بوده قرار دارد. این شیب به صورتی است كه روستای ركن‌آباد در جنوب شهر حدود 20 متر بلندتر از روستای عشرت‌آباد در شمال شهر است.

 

وضعیت اجتماعی:

این شهرستان به لحاظ تراكم نسبی جمعیت، بعد از یزد قرار دارد. در حال حاضر جمعیت این شهرستان بالغ بر 73868 هزار نفر است. شهرستان میبد بر پایه تقسیمات کشوری  که توسط دفتر تقسیمات کشوری وزارت کشور انجام گرفته شامل یک بخش مرکزی شهر میبد و دو دهستان: بفروئیه و شهیدیه و 97 آبادی است.

کشاورزی میبد رونق دارد و از دیرباز کشاورزی از کارهای مهم آن بوده است و هنوز بخش بزرگی از زمین‌های پیرامون شهر در محله‌ها به کشت یا به باغ انار اختصاص دارند. در زمین‌های خارج از محدوده‌ی شهری نیز کشت گندم، صیفی، یونجه، پسته، پنبه و دیگر فرآورده‌های کشاورزی رواج دارد. در گذشته کشت‌زارهای پنبه در این ناحیه زیاد بوده است، ولی امروزه به دلیل کمی درآمد اقتصادی آن و کم شدن آب میبد جای خود را به باغ‌های انار و... داده است. مهمترین نقاط دامپروری میبد، آبادی‌های کوهپایه‌ای باختر و روستای حسن آباد است. همچنین شماری مرغداری نیز در میبد وجو دارد که علاوه بر تأمین نیاز ناحیه به دیگر نقاط نیز مرغ صادر می‌شود.

صنایع دستی مردم این دیار زیلوبافی، سرامیک‌سازی، سفال‌سازی، کرباس‌بافی، فرش‌بافی و موتابی است که از گذشته دور در این ناحیه رواج داشته است. همه ساله زیلوهای بافت میبد و فرآورده‌های سرامیک‌سازی آن به دیگر شهرهای استان یزد و سایر نقاط ایران صادر می‌شود.

دانشگاه آزاد میبد با بیش از 4000 دانشجو در رشته های کارشناسی سرامیک، عمران، حقوق، مترجمی زبان انگلیسی، زراعت، مرتع و آبخیز داری، کامپیوتر و... فعالیت دارد.



سوابق و پیشینه تاریخی:

بر اساس شواهد موجود و یافته‌های بررسی‌ها، بنیاد اولیه شهر میبد متعلق به ادوار كهن تاریخ ایران است. بر اساس یک افسانه، میبد در روزگار «کیومرث» بنیانگذارى شد و نخستین ساکنان این سرزمین یعنى اهالى فیروزآباد، مهرجرد، بیده، میبد و بارجین در دهانه رودخانه‌هاى قدیمى میبد یا به فاصله‌اى نزدیک از مصب آن‌ها استقرار یافته و از راه آب و دریا به این سرزمین پا گذاشتند. به دلیل آنکه‌ امکان تأمین نیازهاى اولیه از جویبارهاى دائمى یا فصلى بستر این رودخانه میسر بود. ولى پس از تغییرات اقلیمى و کاهش آب‌هاى سطحى منطقه، اهالى آن به فنون‌ آب‌یابى و کاریزکنى دست یافتند. «میبد» یکى از نمونه‌هاى نادر شهرهاى باستانى ایران به شمار مى‌رود، هرچند که بافت سنتى آن گزندهاى فراوان دیده است، امّا هنوز بسیارى از پدیده‌ها و عناصر شهرى قدیم، مانند راه‌هاى باستانى، بناها و تشکیلات وابسته به آن، کهن‌‌دژ، شارستان، بیرونه‌ها و آثار گسترش شهرى و بازمانده بناهاى کهن را مى‌توان در آن تشخیص داد. کهن‌ترین سند هویت تاریخى و آغاز شهرسازى در سرزمین یزد، «نارین قلعه» میبد است. این کهن دژ همچون پیرى خسته و خاموش سرگذشت سالیان درازِ رنج و آسایش مردمان این دیار را به یاد دارد.

گسترش شهر بر اساس طرح و نقشه سنجیده‌ای صورت گرفت كه در آن زمان برای پی‌ریزی یا توسعه شهرها به كار می‌بردند و در همه جای ایران كم و بیش همانند بود. نقشه منظم شهرهای ساسانی بیشتر بصورت شبكه مستطیل مانند با محورهای اصلی متقاطع و فرم چلیپایی بودند كه خندق و حصاری محكم آن را فرا می‌گرفت. ابتدا و انتهای محورهای اصلی (شاهراه‌ها - شاهكوچه‌ها) به چهار دروازه می‌رسید.

در این دوره، بر اساس یك باور ایرانی بر آن بودند كه جهان چهار بخش دارد و شهرها را باید طوری بسازند كه درهای آن به چهارسوی جهان گشوده باشد. این چهار سو را "چهاركوستیك" می‌خوانند. طرح گسترش شهر میبد در زمان ساسانیان دارای همین ویژگی‌هاست، تقریباً تمامی شالوده دیوارهای گرداگرد شهر و بخش قابل توجهی از خندق‌ها و دروازه‌های چهارگانه آن هنوز باقی است و با گذشت قرن‌ها و تغییرات گوناگون كه غالباً تدریجی و گهگاه سریع و توسط فرمانروایان صورت گرفته است، شبكه اساسی شهر در محدوده "شارستان" هنوز آشكارا قابل شناسایی است.

سكه‌های به جای مانده از دوران پوراندخت ساسانی كه در این شهرستان ضرب می‌شد، از جمله اسناد تاریخی است كه اهمیت سیاسی و مدنیت شهرستان میبد را در دوران ساسانی نشان می‌دهد.


برچسب ها: میبد ،